دونالد ترامپ روز چهارشنبه در اظهاراتی کمسابقه اعلام کرد که ایران دیگر هیچگونه فعالیت غنیسازی اورانیوم نخواهد داشت و ایالات متحده در همکاری با جمهوری اسلامی، فرآیند جمعآوری مواد هستهای مدفون در اعماق زمین را آغاز خواهد کرد. به گفته او، این عملیات تحت «نظارت بسیار دقیق ماهوارهای» انجام میشود و از زمان حملات اخیر، تقریباً هیچ بخشی از زیرساختهای مرتبط دستنخورده باقی نمانده است.
ترامپ با اشاره به تحولات اخیر، مدعی شد که ایران «یک تغییر حکومت بسیار سازنده» را پشت سر گذاشته و اکنون شرایط برای همکاریهای جدید میان دو کشور فراهم شده است. او همچنین از آغاز گفتوگوها درباره کاهش تحریمها و تنظیم تعرفههای اقتصادی خبر داد و تأکید کرد که بسیاری از بندهای پیشنهادی آمریکا، که در قالب یک طرح چندبندی مطرح شدهاند، پیشتر مورد توافق قرار گرفتهاند.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که پس از هفتهها درگیری نظامی، تهران و واشینگتن به یک آتشبس موقت دو هفتهای دست یافتهاند؛ توافقی که با میانجیگری بازیگران منطقهای و بینالمللی شکل گرفته و هدف آن، ایجاد فرصت برای مذاکرات گستردهتر عنوان شده است. در همین چارچوب، گزارشها حاکی از افزایش تحرکات دیپلماتیک و تلاش برای رسیدن به یک توافق پایدار در حوزههای امنیتی، هستهای و اقتصادی است.
با این حال، ادعاهای مطرحشده از سوی ترامپ درباره پایان کامل برنامه غنیسازی و تغییرات سیاسی در ایران، همچنان با ابهامها و واکنشهای متفاوتی در سطح بینالمللی مواجه است. برخی تحلیلگران معتقدند تحقق چنین سناریویی نیازمند توافقات پیچیده و چندلایه است و نمیتوان آن را صرفاً در چارچوب یک آتشبس کوتاهمدت ارزیابی کرد.
در مجموع، سخنان رئیسجمهوری آمریکا را میتوان نشانهای از تلاش برای بازتعریف روابط تهران و واشینگتن در شرایط پساجنگ دانست؛ شرایطی که اگرچه با امید به کاهش تنشها همراه است، اما همچنان با عدم قطعیتهای جدی درباره آینده برنامه هستهای ایران و مسیر تحولات سیاسی این کشور روبهروست.
