وزارت خزانهداری آمریکا اعلام کرد در پی مذاکرات اخیر میان تهران و واشینگتن در سوئیس، مجوزی ۶۰ روزه برای تولید، فروش، حمل و صادرات نفت خام، محصولات پتروشیمی و فرآوردههای نفتی ایران صادر کرده است.
بر اساس بیانیه دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری آمریکا (اوفک)، این معافیت موقت تا ۲۱ اوت ۲۰۲۶ (۳۰ مرداد ۱۴۰۵) اعتبار دارد و امکان تمدید آن نیز وجود خواهد داشت.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد این تصمیم پس از «گفتوگوهای سازنده» میان هیاتهای ایرانی و آمریکایی در نخستین روز مذاکرات فنی سوئیس اتخاذ شده است. به گفته او، این اقدام در ازای تعهد جمهوری اسلامی به باز نگه داشتن تنگه هرمز و همکاری با بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی صورت گرفته است.
طبق این مجوز، علاوه بر صادرات نفت و محصولات مرتبط، خدمات جانبی شامل حملونقل دریایی، بیمه، سوخترسانی، تعمیرات اضطراری، ثبت و مدیریت کشتیها نیز مجاز شناخته شدهاند. همچنین پرداختهای مرتبط با این معاملات میتواند با دلار آمریکا انجام شود؛ موضوعی که مسیر نقلوانتقال مالی درآمدهای نفتی ایران را تا حدی تسهیل میکند.
در بخش دیگری از این مجوز تاکید شده است که کشتیهای موسوم به «ناوگان سایه» ایران نیز میتوانند در چارچوب این معافیت موقت در عملیات حمل نفت مشارکت داشته باشند؛ مگر آنکه مشمول محدودیتهای دیگری باشند.
با این حال، وزارت خزانهداری آمریکا اعلام کرده است که برخی تحریمها همچنان پابرجا خواهند ماند و این معافیت شامل اشخاص و نهادهای مرتبط با کره شمالی، کوبا، مناطق تحریمشده اوکراین و برخی پروندههای مرتبط با تروریسم و اشاعه تسلیحات نمیشود.
در همین حال، مقامهای جمهوری اسلامی تاکید کردهاند که در مذاکرات سوئیس هیچ تعهد جدیدی درباره برنامه هستهای ایران پذیرفته نشده است. اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، نیز اعلام کرد همکاری تهران با آژانس بینالمللی انرژی اتمی مطابق قوانین داخلی و مصوبات نهادهای ذیربط ادامه خواهد یافت.
جیدی ونس، معاون رئیسجمهوری آمریکا، نیز از «پیشرفت قابل توجه» در مذاکرات سوئیس خبر داد و گفت تهران با بازگشت بازرسان آژانس و تضمین آزادی تردد کشتیها در تنگه هرمز موافقت کرده است.
همزمان دادههای سامانههای ردیابی دریایی نشان میدهد عبور شناورها از تنگه هرمز روند افزایشی پیدا کرده و تلاشها برای بازگشت کامل این مسیر راهبردی به شرایط عادی ادامه دارد.