بنیاد مسکن اعلام کرده خسارت واردشده به واحدهای مسکونی، اماکن تجاری و لوازم ضروری خانوارها در جریان جنگ، بدون احتساب تهران، بیش از ۳۷ هزار میلیارد تومان برآورد شده است. تاکنون بیش از ۱۴۰ هزار پرونده خسارت تشکیل شده و ۲۵ استان کشور در فهرست مناطق آسیبدیده قرار گرفتهاند.
ابعاد خسارتهای واردشده به مناطق مسکونی ایران در جریان جنگ، بر اساس تازهترین آمار رسمی، بسیار گستردهتر از برآوردهای اولیه بوده است. مجید جودی، معاون بازسازی و مسکن روستایی بنیاد مسکن، گفته مجموع خسارت به خانهها، واحدهای تجاری و لوازم اساسی مردم در مناطق تحت پوشش این نهاد به بیش از ۳۷ هزار میلیارد تومان رسیده است. این رقم خسارتهای شهر تهران را در بر نمیگیرد.
طبق آمار بنیاد مسکن، تاکنون بیش از ۱۴۰ هزار پرونده ارزیابی خسارت تشکیل شده است. حدود ۱۱۰ هزار پرونده به منازل مسکونی و واحدهای تجاری مربوط میشود و نزدیک به ۳۵ هزار پرونده نیز برای آسیبهای معیشتی و وسایل ضروری خانوارها ثبت شده است.
دامنه جغرافیایی خسارتها نیز گسترده گزارش شده است. بنیاد مسکن میگوید در مجموع ۲۵ استان تحت تأثیر حملات قرار گرفتهاند و گروههای ارزیابی در ۴۰۷ نقطه شامل ۲۲۲ شهر و ۱۸۵ روستا فعالیت کردهاند. ایلام، کرمانشاه و کردستان از نظر تعداد موارد و ارزش خسارت، در میان مناطق تحت مسئولیت بنیاد مسکن بیشترین آسیب را متحمل شدهاند.
بخش عمده واحدهای خسارتدیده نیازمند تعمیر بودهاند. تا این مرحله تعمیر ۶۳ هزار و ۵۲۶ واحد پایان یافته که بیش از ۴۷ هزار مورد آن تعمیرات جزئی، حدود ۱۴ هزار و ۴۰۰ مورد تعمیرات متوسط و یکهزار و ۷۲۵ مورد تعمیرات اساسی بوده است. حدود هزار و ۲۰۰ واحد نیز به اندازهای آسیب دیدهاند که باید بهطور کامل بازسازی شوند.
بنیاد مسکن پیشبینی کرده تعمیر واحدهای قابل ترمیم تا پایان سال جاری تکمیل شود، اما بازسازی خانههایی که نیازمند احداث دوباره هستند تا پایان سال ۱۴۰۶ ادامه پیدا خواهد کرد. تاکنون عملیات ساخت ۳۵۸ واحد آغاز شده و بازسازی کامل تنها ۱۳ واحد به پایان رسیده است.
در مقابل خسارت بیش از ۳۷ هزار میلیارد تومانی، میزان منابعی که تاکنون برای جبران زیانها تأمین و پرداخت شده حدود شش هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان اعلام شده است؛ یعنی کمتر از یکپنجم رقم برآوردشده خسارت. بنیاد مسکن گفته برای تأمین باقی منابع به حمایت دولت، منابع مسئولیت اجتماعی و مشارکت نهادهای دیگر نیاز خواهد بود.
حدود سه هزار و ۱۰۰ خانوار نیز به دلیل شدت خسارت به اسکان موقت نیاز پیدا کردهاند. برای این خانوادهها تسهیلات ودیعه مسکن در نظر گرفته شده و به گفته جودی، بیش از سه هزار خانوار تاکنون این کمک را دریافت کردهاند. برای خانوادههایی که وسایل خانهشان بهطور کامل از بین رفته نیز بستههای وام و کمک بلاعوض در نظر گرفته شده است.
با این حال، آمار ۳۷ هزار میلیارد تومانی تصویر کاملی از خسارت جنگ در ایران ارائه نمیدهد. تهران از این محاسبات کنار گذاشته شده، زیرا مسئولیت ارزیابی و بازسازی پایتخت بر عهده شهرداری تهران است. گزارشهای منتشرشده از پایتخت از آسیب دیدن حدود ۵۰ هزار و ۸۴۹ واحد مسکونی در ۲۲ منطقه خبر دادهاند.
علاوه بر این، رقم بنیاد مسکن تنها به خسارت خانهها، اماکن تجاری و داراییهای خانوارها مربوط است و آسیب به زیرساختهای شهری، تأسیسات صنعتی و نظامی و سایر بخشهای اقتصادی را شامل نمیشود. بنابراین هزینه کلی جنگ بهمراتب بیشتر از رقم اعلامشده از سوی بنیاد مسکن است.